Trang chủ > Chiến tranh Việt Nam > Tướng lĩnh Sài Gòn tự thuật (*) Phần 1

Tướng lĩnh Sài Gòn tự thuật (*) Phần 1

Tháng Tư 20, 2011

Từ Phước Long đến Buôn Ma Thuột

Buôn Ma Thuột ngày 11-3-1975

Ngày 6-1-1975, quân ta tiến vào đánh sập Phước Long, nơi được xem là bức tường thành vững chắc bảo vệ vành đai Sài Gòn. Chính quyền Sài Gòn phải ngậm ngùi kêu gọi: “Dành ba ngày truy điệu cầu nguyện cho Phước Long”.

  • Khởi đầu cho sự sụp đổ không thể cứu vãn

Theo hồi ức của trung tướng Hoàng Cầm, nguyên Tư lệnh Quân đoàn 4 thì trung tuần tháng 12-1974, bằng biện pháp nghi binh để quân ngụy Sài Gòn tập trung lực lượng bảo vệ Tây Ninh, quân giải phóng miền Đông đã bất ngờ mở chiến dịch tiến công giải phóng các cứ điểm Bù Đăng, Đồng Xoài, giải phóng đường 14. Tiếp đó, Bộ Chính trị và Quân ủy Trung ương chỉ đạo cho Bộ Tư lệnh Miền chớp thời cơ mở chiến dịch giải phóng Phước Long.

Rạng sáng ngày 31-12-1974, quân ta tấn công Phước Bình và pháo kích Phước Long. Vương Hồng Anh, cựu sĩ quan biệt kích dù quân đội Sài Gòn kể lại: “Sau khi đánh chiếm được núi Bà Rá, Cộng quân thiết lập ngay đài quan sát pháo binh và sử dụng súng 130 ly bắn vào trung tâm tỉnh lỵ. Trong suốt ngày 2-1, lực lượng trú phòng Việt Nam Cộng Hòa dù chiến đấu quyết liệt nhưng đến 18g cùng ngày thì trạm liên lạc đặt trên núi Bà Rà bị Cộng quân chiếm do đó sự liên lạc viễn thông với thị xã bị mất hẳn”.

Theo lời của Cao Văn Viên, nguyên đại tướng Tổng Tham mưu trưởng quân đội Sài Gòn ghi lại trong hồi ký thì ngày 2-1, Nguyễn Văn Thiệu chủ trì cuộc họp tại dinh Độc Lập gồm nhiều tướng lĩnh đầu não của chính quyền Việt Nam Cộng Hòa để đề ra biện pháp tăng cường lực lượng giữ Phước Long. Nhiệm vụ được giao cho Quân đoàn 3 do trung tướng Dư Quốc Đống điều khiển. Trong khi trung tướng Đống và Bộ Tư lệnh Quân đoàn 3 đang tiến hành kế hoạch giải cứu Phước Long thì tại tỉnh lỵ, vào ngày 3-1-1975, quân ta đã tăng cường áp lực quanh vòng đai phòng thủ và đánh sập mọi tiếp viện của ngụy quân. Đàm Hữu Phước, sĩ quan quân y Liên đoàn 81 biệt kích dù tăng cường cho Phước Long kể: “Lực lượng biệt kích dù từng được mệnh danh là người hùng An Lộc, lần này không cứu nguy được cho Phước Long mà ngay lập tức rơi vào tình trạng nguy khốn… Trong trận này, anh em đặc huấn biệt cách dù bị thương nhiều. Hầm quân y chật cả thương binh…”. Thế là hết! Phước Long sau bao ngày hấp hối chờ đợi viện binh, đã lịm chết lúc 9g sáng ngày 6-1-1975.

  • Đòn điểm huyệt choáng váng ở Buôn Ma Thuột

Các tướng lĩnh, sĩ quan cao cấp quân đội Sài Gòn có nhiều cách nhìn nhận khác nhau về thất bại đau đớn ở Buôn Ma Thuột. Tuy nhiên, một sự thật không thể chối cãi là trong trận đấu này quân đội Sài Gòn đã thua cả trí và lực.

Trịnh Tiếu, đại tá Trưởng phòng 2 của Quân đoàn 2 quân đội Sài Gòn, người chịu trách nhiệm về tình báo của Vùng II cho rằng họ đã khám ra Cộng quân chuẩn bị đánh Buôn Ma Thuột từ tháng 12-1974. Họ còn biết đích xác ngày giờ hành quân và lộ trình hành quân của chúng ta. Tuy nhiên ngụy quân không ngờ trong cuộc hành quân này chúng ta đã cơ mưu linh hoạt hơn địch tưởng. Ngô Văn Xuân, trung tá trung đoàn trưởng Trung đoàn 44 quân đội Sài Gòn cho biết: Mùa xuân năm 1975, Tổng thống Thiệu lệnh cho tướng Phạm Văn Phú đưa toàn bộ Sư đoàn 23 về Buôn Ma Thuột.

Nhưng vào khoảng 8g sáng ngày 17-2-1975, khi đoàn quân tập trung tại căn cứ Hàm Rồng để khởi hành thì có một đợt pháo kích mạnh vào Pleiku và “đến 11g thì tướng Phú cho ra lệnh hủy bỏ việc chuyển quân. Ông nói địch sẽ đánh vào Pleiku và địch chuyển quân nhanh vào Buôn Ma Thuột là để nghi binh mà thôi. Lệnh của tướng Phú đã làm cho cả Quân đoàn 2 ngạc nhiên”. Thượng tướng Đặng Vũ Hiệp, nguyên chính ủy mặt trận Tây Nguyên giải thích nguyên nhân sự thay đổi quyết định của tướng Phú là do đã trúng đòn phản gián của ta: “Địch đã bị lừa cho rằng ta đánh Buôn Ma Thuột nên đã đưa Trung đoàn 45 xuống phía Nam.

Bộ Tư lệnh Quân khu 2 ngụy đã nhận bức điện trên cùng lúc với chỉ huy quân sự Tây Nguyên. Đồng thời với bức điện này sáng hôm ấy ta pháo kích Pleiku. Chính những quả pháo và bức điện giả làm tướng Phú hủy bỏ cuộc hành quân. Rõ ràng, địch đã thua ta về chiều sâu của chiến lược và bị ta “lừa” cho rối tung lên. Và dù biết trước được kế hoạch của ta, nhưng Mỹ ngụy cũng không làm sao tránh khỏi một cái thua đau đớn đến như vậy”.

  • Điều gì đã khiến Buôn Ma Thuột thất thủ chóng vánh?

Nguyễn Trọng Luật, đại tá và là Tỉnh trưởng Đắc Lắc, vốn là sĩ quan thiết giáp cứ thắc mắc vì sao ta đưa chiến xa vào Buôn Ma Thuột mà không bị phát hiện. Đến khi đọc “Đại thắng mùa xuân” của Văn Tiến Dũng, nguyên Tư lệnh tiền phương chiến dịch Xuân 1975, Luật mới tá hỏa vì kế vượt rừng bằng cách cưa 2/3 thân cây để ngụy trang của ta. Có lẽ ông Luật cũng như các tướng lĩnh Sài Gòn không biết rút kinh nghiệm lịch sử.

Ba năm trước, quân đội Sài Gòn đã từng thua vỡ mặt vì chiến thuật này cũng trên chiến trường Tây Nguyên. Luật cay đắng kết luận: “Có một cảm nghĩ mà tôi cứ suy nghĩ mãi là các tướng Việt Nam Cộng Hòa có đọc truyện Tàu không, nhất là tướng Phú, để bị cộng sản đánh lừa ở Vùng II. Vì nếu đọc truyện Tàu, chúng ta đều biết trận đánh giữa Hàn Tín và Hạng Võ được gọi “Minh tu Sạn Đạo, ám độ Trần Thương” thì đã không cay đắng chịu trận thua tức tưởi này”.

Mạnh Minh lược ghi

Bài 2: Phan Rang – vỏ trứng mỏng sao ngăn bão lửa?

(*) Tác giả Lê Đại Anh Kiệt, NXB CAND kết hợp với Doanh nghiệp sách Thành Nghĩa phát hành.

SGGP Online

About these ads
Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

%d bloggers like this: