Trang chủ > Chiến tranh Việt Nam > Người viết “Bản quân lệnh” ngày giải phóng Sài Gòn

Người viết “Bản quân lệnh” ngày giải phóng Sài Gòn

Tháng Tư 20, 2011

Sự kiện 30-4-1975 đã đi qua, người ta thường nhớ tới thời khắc Tổng thống Dương Văn Minh tuyên bố đầu hàng. Tuy nhiên xảy ra ngay sau đó một sự kiện ít được chú y – đó là việc Đài Phát thanh Sài Gòn mỗi giờ phát lại nội dung Bản thông cáo số 1 (hay còn là Bản quân lệnh giới nghiêm) để bảo đảm trật tự, an toàn cho thành phố, tránh cho Sài Gòn khỏi rơi vào hỗn loạn, cướp bóc.

Hay tin người viết “Bản quân lệnh giới nghiêm” đọc trong ngày 30-4 tại Sài Gòn năm 1975 vẫn còn sống. Tôi tìm đến nhà tác giả, mới hay ông ở gần cơ quan tôi, hàng ngày vẫn đi bộ dọc phố Lý Nam Đế, quận Hoàn Kiếm, Hà Nội.

Ông chính là Thiếu tướng Nguyễn Công Trang, nguyên Phó Chính ủy Binh đoàn Hương Giang, người trực tiếp có mặt trong buổi trưa 30-4-1975 tại Dinh Độc Lập, chứng kiến sự đầu hàng vô điều kiện của nội các Dương Văn Minh và Chính phủ Việt Nam Cộng hòa. Khi tôi hỏi lý do nào khiến ông viết bản quân lệnh đó thì ông cho biết:

– Rút kinh nghiệm từ bài học giải phóng Đà Nẵng, Bộ chỉ huy đơn vị vào giải phóng đã không đặt ra những quy định cụ thể để đảm bảo trật tự cho thành phố, dẫn đến việc người dân tự ý phá kho gạo khu vực bán đảo Sơn Trà lấy gạo ăn, gây mất trật tự.

Vì vậy, sau khi Dương Văn Minh được quân giải phóng đưa lên xe Jeep tới Đài Phát thanh Sài Gòn (đường Nguyễn Bỉnh Khiêm) phát lệnh cho ngụy quân đầu hàng vô điều kiện; các đồng chí Nguyễn Hữu An – Tư lệnh, Hoàng Đan – Phó Tư lệnh Binh đoàn Hương Giang, cùng một số cán bộ chỉ huy có mặt trong Dinh Độc Lập lúc ấy đã cắt cử, phân công nhau nắm diễn biến của cánh quân trên các hướng.

Sài Gòn chưa ngưng tiếng súng. Lúc ấy khoảng 12 giờ trưa, đại diện Bộ chỉ huy chiến dịch, đại diện Trung ương, Chính phủ vẫn ở phía sau, nên ngoài việc tiếp tục giải phóng thành phố, binh đoàn vẫn phải quản lý, bảo đảm an ninh trật tự. Trước yêu cầu khó khăn đặt ra, Thiếu tướng Nguyễn Công Trang (lúc ấy là đại tá), Phó Chính ủy binh đoàn cùng với một số cán bộ đang có mặt trong dinh đã nảy ra ý định viết “Bản quân lệnh giới nghiêm” để đảm bảo cho thành phố không rơi vào cảnh hỗn loạn.

Viết xong, ông đưa cho Tư lệnh An và Phó Tư lệnh Đan, phái viên Nguyễn Nam Long của Bộ chỉ huy chiến dịch (đi cùng) đọc góp ý, sau đó đưa ra đài. Khoảng 13 giờ chiều hôm đó, Đài Phát thanh Sài Gòn đã đọc bản quân lệnh ngay sau lời tuyên bố đầu hàng của Dương Văn Minh. Nội dung bản quân lệnh gồm:

1. Quy định sĩ quan, binh sĩ, cảnh sát, tình báo, mật vụ, lực lượng vũ trang ngụy quyền Sài Gòn phải ra trình diện và nộp vũ khí tại Ủy ban Quân quản.

2. Công chức các cấp không được phá hoại công sở, sẵn sàng nhận lệnh. Các ngành điện, nước, bưu điện, truyền thanh, vệ sinh công cộng phải điều hành công việc thường xuyên. Công nhân phải giữ vững máy móc, xí nghiệp.

3. Cấm các hành động gây rối, phá hoại trật tự trị an, xâm phạm tính mạng, tài sản của nhân dân, tài sản chính quyền cách mạng. Cấm các luận điệu chiến tranh tâm lý gây hoang mang, chia rẽ, không được gây tiếng nổ, bắn súng bừa bãi.

4. Ai ở đâu ở đó. Từ 18 giờ tối 30-4 đến 6 giờ sáng 1-5 không ai được đi lại trong thành phố. Mọi nhà phải treo cờ Mặt trận Dân tộc Giải phóng…

Do kịp thời thông báo Bản quân lệnh trên toàn thành phố mà đêm 30-4 năm ấy, Sài Gòn đã bình yên. Điện trên các ngõ đường được thắp sáng. Hôm sau, ngày 1-5, thành phố bước vào một trang sử mới.

HOÀNG GIA MINH

SGGP Online

Advertisements
%d bloggers like this: